Je komt helemaal voorbereid binnen bij een vergadering. Je aantekeningen zijn klaar. Je weet wat je wilt zeggen.
En dan gebeurt het. Iemand wordt wat scherper. Een ander gaat harder praten. De sfeer verandert. Plotseling klinkt je hartslag luider dan je gedachten en verdwijnen je goed doordachte woorden.
Dat is emotionele overschaduwing: wanneer sterke emoties in de ruimte je stem overstemmen. Het overkomt iedereen, zelfs zelfverzekerde leiders.
In aflevering 5 van Beyond the Corporate Mask praten Emma en Suzanne over dit moment: wanneer groepsemoties of luide stemmen de overhand krijgen en je eigen waarheid verloren gaat.
Voorbeelden uit het dagelijks leven
Emotionele overschaduwing kan bijna overal opduiken:
- In een projectevaluatie waar de luidste mening de overhand heeft en je voelt dat je punt verloren gaat, ongehoord.
- Tijdens een gesprek met een klant waar één persoon de boel domineert, en jij zegt niks, ook al had je iets te zeggen.
- In een vergadering waar iemand zo druk bezig is dat je je overweldigd voelt en een beetje in de vergetelheid raakt.
- Tijdens een familiediner waar je door de sterke mening van een familielid niet durft te zeggen wat je echt denkt.
- Als je een trip plant met vrienden, bepaalt de meest enthousiaste stem het plan, terwijl jouw idee nooit wordt erkend.
- Op een moment met je kind waarop zijn frustratie zo groot is dat je laat vallen wat je wilde zeggen.
Misschien heb je tegen jezelf gezegd:
“Dit is niet het juiste moment.”
“Ze lijken zo zeker… misschien heb ik het mis.”
Dat is geen twijfel. Dat is emotioneel overschaduwen.
Hoe emotionele overschaduwing gebeurt
Je hersenen en lichaam zijn gemaakt om op veiligheid te letten. Zonder er echt bij na te denken, kijk je om je heen: ben ik hier veilig? Kan ik praten?
Als de emoties hoog oplopen, reageert je zenuwstelsel sneller dan je hoofd. Je ademhaling kan oppervlakkig worden, je keel kan dichtknijpen of je maag kan in de knoop raken. Zelfs als je voelt dat je grenzen worden overschreden, kan het zijn dat je stem je niet volgt.
De wetenschap beweert dit ook. Onderzoeken (zoals deze) laten zien dat we meer aandacht hebben voor emotionele signalen dan voor rustige signalen, of die emotie nu boosheid, paniek of zelfs opwinding is. Het sterke gevoel trekt de aandacht, terwijl rustigere stemmen wegvallen.
Neem het verhaal van Sarah, dat je kunt horen in aflevering 5. Ze zette een grens, maar de reactie was luid en emotioneel. En haar eigen stem werd stil. Dat is emotionele overschaduwing in actie.
Redenen waarom emotionele overschaduwing optreedt
- Patronen in teams: Groepen houden van voorspelbaarheid, dus ze duwen je terug in oude rollen.
- Grote emoties trekken de aandacht: ons brein reageert sneller op urgentie dan op rust.
- Overleven van het zenuwstelsel: vermijden, dichterbij komen, bevriezen of instorten zijn allemaal snelle manieren waarop ons lichaam ons veilig houdt als er iets engs gebeurt.
- Macht: Het voelt riskanter om mensen hoger op de ladder aan te spreken.
Het is niet dat je gefaald hebt; het is gewoon menselijk. En het goede nieuws: je kunt dit veranderen!
De 3-stappen-stemreset
Een makkelijke en snelle resetmethode om je stem weer los te maken en terug te krijgen:
- Ga lekker zitten. Zet je voeten op de grond. Adem 3 keer in en 3 keer uit. Dit maakt je rustig en helpt je om je veilig te voelen om te praten.
- Geef het een naam om het onder controle te krijgen. Let op: 'beklemming op de borst', 'trillende handen'. Door het te herkennen en een naam te geven, wordt het minder overweldigend.
- Maak kleine aanpassingen. Ga wat rechter zitten, doe je armen uit elkaar of leg een hand op je midden (5 cm onder je navel). Door te bewegen kom je los en kun je makkelijker praten. Zeg dan gewoon één korte zin.
Zinnen die je kunt gebruiken
- Mag ik hier iets aan toevoegen?
- Ik wil even mijn punt afmaken; het gaat over X.
- Ik snap dat het belangrijk is. Maar ik zie het een beetje anders: …
Dit zijn een paar toffe opties omdat ze niet ingaan tegen de emotie die er is. Ze geven je stem meer ruimte.
Waarom het belangrijk is om emotionele overschaduwing aan te pakken
Het is vervelend als je woorden onder het lawaai verdwijnen. Je verlaat de kamer en denkt dat je beter je mond had kunnen houden. Maar zodra je merkt dat je emoties de overhand hebben, kun je daar iets aan doen.
Kleine stapjes (een ademhaling, een verschuiving, één duidelijke zin) brengen je stem terug. En als je dat doet, help je je team om meer te horen dan alleen de luidste stem in de kamer.
Dat is je eigen waarheid omarmen.
Manieren om emotionele overschaduwing aan te pakken:
🎧 Luister naar aflevering 5 van onze podcast, Beyond the Corporate Mask, voor het hele verhaal van Sarah.
Probeer de 60-seconden-centreringsmethode eens voor je volgende vergadering (zoals uitgelegd in de podcast).
🌿 Wil je dit op een veilige plek oefenen? Doe mee aan onze volgende Embodied Leadership Retreat, waar we je stem en aanwezigheid versterken door middel van somatische oefeningen.
